Een tunnel met negentig vluchtdeuren

Bron Dagblad van het Noorden 11-10-2014.
Tammo Beishuizen
Er wordt voorlopig niet meer geklopt, geboord en geasfalteerd in de Emstunnel bij Leer. De regio is blij, want er zijn geen lange files meer. Een week met een glimlach, want het is ook nog eens een kwart eeuw geleden dat de tunnel werd geopend.
LEER Na een veertien maanden durende opknapbeurt, gepaard gaand met veel fileleed en soms forse omleidingroutes, raast het verkeer sinds deze week weer zonder oponthoud door de Emstunnel bij Leer. Het is een feestweek voor de regio, in dubbel opzicht, want het is deze week exact een kwart eeuw geleden dat het bouwwerk officieel werd geopend.
Joachim Delfs was destijds bouwchef en ook nu weer had hij, maar nu als directeur van Rijkswaterstaat regio Oldenburg, de regie in handen van de opknapbeurt. Tijd om de tunnel om te dopen tot Joachim Delfstunnel? ,,Nee, zeker niet”, glimlacht de bescheiden Delfs. ,,Veel mensen hebben aan de tunnel gewerkt. Het is een teamprestatie. Vorige week nog hebben we met een Nederlandse afvaardiging van de toenmalige bouwfirma HBW uit Gouda het jubileum op bescheiden wijze gevierd.”
Zo bescheiden als bij het jubileum is stilgestaan, zo uitbundig ging het er in de eerste week van oktober in 1989 aan toe. Ongeveer 150.000 mensen namen voor de openstelling van de tunnel een kijkje in het bouwwerk. Duizenden deden dat op de fiets, anderen te voet om in het midden van de tunnel, op het diepste punt, een versnapering te nuttigen. Ook al tijdens de bouw was de tunnel een toeristische magneet. Mensen uit heel Duitsland trokken naar Ostfriesland om het als een huzarenstuk bestempeld bouwwerk onder de rivier de Eems met eigen ogen te bekijken.
Hoewel er deze week geen festiviteiten zijn, zal op het gezicht van menig bestuurder toch een glimlach te zien zijn. Nu de 13 miljoen euro kostende renovatie ten einde is, kan er weer volop gebruikgemaakt worden van de tunnel. Nog niet met de toegestane 80 kilometer per uur, maar met tempo 60. ,,We trekken vier weken uit om alles te testen in de tunnel. Er is led-verlichting aangebracht, er zijn nieuwe luidsprekers geïnstalleerd, camera’s opgehangen en een nieuw veiligheidssysteem in gebruik genomen.” Ook is over een lengte van 640 meter een riool aangelegd waar in geval van een ongeval vloeibaar brandstof kan verdwijnen.
Daarmee voldoet de tunnel aan de strengste veiligheidseisen zoals door de EU zijn opgesteld. Sinds rond de eeuwwisseling twee tunnelbranden leidden tot doden en daarmee gepaard gaande opschudding, zijn de normen verscherpt. ,,We voldoen nu aan alle eisen.” Niet dat de Emstunnel een risicovolle hindernis was. Integendeel. ,,In al die 25 jaar hebben we nooit een ongeluk gehad waarbij een dodelijk slachtoffer viel te betreuren. We hebben ongelukken gehad en een brand, maar zonder dodelijke slachtoffers. Door de ADAC (de Duitse ANWB) zijn we zelfs geroemd. In 2005 hebben ze een onderzoek uitgevoerd, dus nog voor de renovatie, en daaruit kwam naar voren dat de tunnel uiterst veilig is.”
Trots is Delfs ook op het feit dat de tunnel in al die jaren nauwelijks afgesloten is geweest. ,,De laatste maanden buiten beschouwing gelaten, hebben we een percentage van bijna honderd gehaald. Dat betekent dat het verkeer in de Emstunnel bijna altijd kan doorrijden.”
Dat verkeer heeft een enorme vlucht genomen.Was er in de eerste jaren nog sprake van 6000 auto’s per dag, tegenwoordig ligt dat gemiddelde op 28.000 per dag. ,,We hebben berekend dat de tunnel maximaal 60.000 wagens per dag aan kan.”
De tunnel wordt in wisselende diensten door zes mensen gecontroleerd. Op tien monitoren komen de beelden van 38 camera’s binnen. Over enkele jaren zal de bewaking waarschijnlijk vanuit een controlekamer in Hannover plaatsvinden. Maar ook dan is de veiligheid gewaarborgd. ,,En mocht er ooit iets vreselijks gebeuren, we hebben negentig vluchtdeuren in de tunnel.”